Moet ik loyaal zijn of rechtvaardig?

Ach arme schat, dit is echt één van de lastigste dilemma’s. Wat naar voor je dat je voor die keuze moet komen te staan. In de politiek, en dat betekent dan ook gelijk in elke grote organisatie, is veel niet wat het lijkt. En daarbij lopen helaas juist de allerbeste, meest integere, eerlijke krachten met de beste bedoelingen te hoop tegen de kudde, die dan toch loyaliteit prefereert. Wat bedoel ik daarmee?

Terwijl ik dit schrijf, speelt nu – als voorbeeld – een heel groot probleem bij de belastingdienst. Het speelt al een aantal jaren – de kinderopvangtoeslag-affaire – waarbij duizenden ten onrechte voor tienduizenden euros hebben moeten terugbetalen, soms zelfs veel meer. Euros die ze niet hadden. Waardoor ze hypotheken, huizen en zelfs kinderen, zijn kwijtgeraakt. Dramatische situaties leverde het op. En dan blijkt, dat heel veel ervan af wisten. Ook wisten dat het niet goed was. Bij de Belastingdienst, bij de ministeries, bij de rechtbanken. Maar ze werkte er toch allemaal aan mee. En ze hielden gaandeweg meer en meer waarheden verborgen. Dat laatste denk ik instinctief om de eigen “stam” te beschermen. Uit loyaliteit trokken zij een gesloten front tegenover de enkeling die de zaak aan het licht wilde brengen en die de gedupeerden wilden beschermen en helpen. Helaas blijkt bij een grote groep het instinct tot “loyaliteit” naar de eigen mensen toe sterker te zijn, dan het instinct om “rechtvaardig” te zijn naar buitenstaanders toe en de waarheid aan het licht te brengen.

Het gevolg is dat het keer op keer niet goed afloopt met deze zgn. “klokkenluiders” die toch hardnekkig als witte ridders trachten het recht te doen zegevieren. Ook al hebben zij gelijk. Het gesloten front van de “kudde” is helaas meestal veel sterker dan de kracht van de enkeling die probeert de waarheid en het recht te doen zegevieren. Weet dus waaraan je begint, als je dit ziet gebeuren. De prijs die je mogelijk zult moeten betalen kan hoog zijn. Verlies van baan, van carrière, zelfs van reputatie. Want onderschat niet de gemene streken die de kudde instinctief kan uithalen om je in een kwaad daglicht te stellen, en zo zichzelf te beschermen.

Beter is het dan om te proberen met een wat grotere omweg datgene te bereiken wat je wilt, zonder jezelf daarbij al te erg te beschadigen. Hoe? Tja, daar is Oma nog over aan het piekeren. Maar het heeft vast iets te maken met toch ook loyaal aan je groep blijven, en zachtjes, met humor en vasthoudendheid, welwillend die groep laten inzien hoe dingen beter kunnen. En dat zodanig, dat echt iedereen erbij wint. Want zolang de situatie dreigt dat als jij wint, de groep verliest, dan gaat het een lange, nare strijd worden die je duur zal komen te staan.

print
Dit delen:

1 Comment

Leave a Reply to Ellen Hiemstra Cancel reply

Your email address will not be published.